Sergio López de Arbina Aznar
Digitalizazio eta “pantaila-aniztasunaren” ondorio eta arriskuak argi ikusten ari gara (gizakiak nolabait duen berezko morboa kontuan izanik) gobernu eta nazioarteko erakundeen informazioaren kudeaketa aztertzen dugunean. Begirada eta kritika guztiak Wikileaks edota Snowden-en paperen egiteko tentazioa benetan handia da, baina sarean dugun babesgabetasuna egunero egiten ditugun ekintza arruntetan zentratzea ezinbetekoa da; online erosketetatik hasita, mezu bat whatsapp bitartez lagunarteko taldera bidaltzera arte.
Azken aplikazio honek, askorentzat “deabru diabolikoa” (nik ez nuke muturreko terminologia hau erabiliko) hainbat kritika jaso ditu, eta baita bere sortzalileak ere. Honen aurrean, bere ospe ona mantentzeko itzeleko lana egin behar izan du; horien artean, CNI bera egon zen, aplikazioa erabiltzeak zituen arriskuak azaldu zituenean, norbanakoaren pribatutasuna galtzearekin zerikusia zutenak, alegia. Honen harira, CNI-k aplikazioaren erabiltzaileak, izen-emate prozesuan, hainbat baimen onartzen zituela azpimarratu zuen, horien artean, mezuak irakurtzeko baimena edota gure izenean mezuak bidaltzeko baimena. Hori zioen “Centro Nacional Criptológico” delako erakundeak.
Testuinguru honetan, bai Sarean bertan eta bertatik at, oinarrizko eskubideen jabe garen heinean, nori eduki behar diogu beldurra? Gobernuen kontrolpean al gaude? Baiezko erantzunak ez ginduke harrituko, noski, baina gure haserrearen errudun bakarrak direla ez da zuzena; are gehiago, etika eta arima gabeko finantza munduko nazioarteko enpresek egiten dituzten salerosketek, merkatuen globalizazioak…kapitalismo basatiaren iturburu direla esan genezake, eta “Gran Hermano” moduan ari direla gure mugimenduak kontrolatzen. Multinazional hauek erabiltzaileen interesa piztu nahian lehia gogorrak izaten dituzte; negozio digitalak duen ukiezinen mozkinak lortu nahi dituzte. Horretarako, edozein internauten portaera ezagutzeko edozein trikimailu erabiltzeko gai dira, gaur egun arte erabili diren segmentazio estrategiak alboratuz (adina, sexua, geografía, klasea…). Gailu berri hauek erabiliaz, profilen ezagutza psikologiko eta soziala askoz handiagoa da, eta enpresa hauek dirutza inbertitzen dute ikerketa lan hauen jabe egin eta harreman/erlazio-marketing formulen bitartez aplikatzeko.
Berri txarrak: ez gara anonimoak. Sortzerakoan edota izen ematean egin genuen; baina baita irakurketa edota gure behaketa-portaerekin ere. Inork ikusten ez gaituen toki horietan, aske gaudela uste dugun toki horietan, sistema baten menpe erortzen ari gara. Agian, betidanik izan dugun dikotomiak, segurtasuna & askatasuna-k ere, Interneten, bizirik darrai. Honen aurrean, zertan ari da Europa? Orain arte, ezer gutxi; Zuzenbidean adituek asko kritikatu duten normatiba bat aplikatu nahian; badirudi interes komertzialak dituen testua dela; “sarearen neutralitatea” babesten duen edozeren aurka omen dago. Ez da gauza berria. Abantaila bat dut behintzat, nik, eszeptiko aitortua bainaiz.
Legezko abisua: Europar Elkarrizketak jardunaldiak jazotzen diren bitartean, mundu eta errealitate ezberdinetatik datozen bi pertsonek iritzi artikulu bat idazten dute, bertan bai fisikoki edota birtualki parte hartuz; idatzi horiek iritzia eta hausnarketak jasotzen dituzte. Iritzi horiek dira e-elkarrizketak barnean aurki daitezkeen edukinak. Testu horien edukinak pertsonalak dira, eta ez dira Europar Elkarrizketak edota antolatzaileen iritzien islada. Europar Elkarrizketak proiektua ez da bertan ageri den edukin, informazio eta iritzien erantzule. Zure iritzi edota hausnarketak bidali nahi badituzu, idatzi hurrengo helbide elektronikora: info@europeandialogues.eu